Şeffaflık, Bağımsız Denetçilik, İnternet Sitesi: Rekabet Geliyor
Türk Ticaret Kanunu Ticareti Geliştirir Ancak Revizyon Şart
ASKON’un düzenlediği Yeni Türk Ticaret Kanununun getirdikleri Panelinde konuşan Doç. Dr. Korkut ÖZKORKUT ve Doç. Dr. Volkan DEMİR, yeni dönemde şirketlerin bağımsız denetçiler tarafından kontrol edileceğini, internet sitesi kurup faaliyetlerini açıklamayan şirketlere ise hapis cezası getirileceğini ifade ettiler.
ASKON’un düzenlediği Yeni Türk Ticaret Kanununun getirdikleri paneli, Eresin Hotel’de yapıldı. ASKON Eski Yönetim Kurulu Üyesi ve Boğaziçi YMM Yönetim Kurulu Başkanı Salim ARSLANHAN’ın moderatörlüğünde gerçekleşen panele konuşmacı olarak Galatasaray Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Volkan DEMİR ve Ankara Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Korkut ÖZKORKUT katıldı. Panelde ASKON Genel Başkanı Mustafa KOCA, ASKON Genel Başkan Yardımcısı Sıtkı ABDULLAHOĞLU, ASKON Hazır Giyim ve Konfeksiyon Sektörü Başkanı Özden BİLİRDÖNMEZ, ASKON Genel Başkan Yardımcıları, Sektör Başkanları ve çok sayıda ASKON üyesi hazır bulundu. Marufun Egemenliği tanıtım CD’sinin izlenmesinin ardından kürsüye gelen Genel Başkan Mustafa KOCA, Türk Ticaret Kanunun değiştirilmesinin kendilerinin de en büyük arzusu olduğunu belirterek, “Bu değişimin önünde durmamız mümkün değildi. Şeffaflık, adillik, hesap verilebilirlik, sorumluluk ilkelerine hep beraber sahip çıkmamız gerekiyor” dedi. Koca, Yeni Türk Ticaret Kanununun kayıt dışılığı azaltmasının en önemli beklentileri olduğunu vurgulayarak, “Kanunda canımızı sıkan unsurlar da oldu. Mesela biz ekonomik sivil toplum örgütü olarak Karşılıksız Çekte hapis cezasının kaldırılmasına karşı çıktık. Ama tek taraflı adalet oldu, böyle adalet olmamalıydı” diye konuştu. KOCA, ”Yeni yasada hareket noktası olarak öne çıkarılan temel ilkelerin de son derece doğru olduğu kanaatindeyiz.
Şeffaflık, Adillik, Hesap Verilebilirlik, Sorumluluk Yeni Türk Ticaret Yasasının ilkeleridir. Bunlara kim itiraz edebilir.
Bu ilkeler çerçevesinde hazırlanan kanun da şunları sağlayacak diye düşünülüyor:
Kayıt dışı ekonomi azalacak, Sermaye koruma altına girecek, vergi kaybı önemli oranda önlenecek, çalışanların hakları korunacak.
Hiç şüphesiz bunlara da hiç kimse itiraz etmez.
Ancak kanunda can sıkan, rahatsız eden, müteşebbisi caydıracak ve kurumsallaşma yerine şahıs şirketi olmayı zorlayacak yaklaşımlar da var. Bunların da kanun yürürlüğe girmeden telafi edilmesini bekleriz.
Örneğin, şirketlerin web sitelerinde Mali sırlarını yayımlamak zorunda kalmaları. Üstelik WEB yapmayanların hapis cezası ile cezalandırılmaları gerçekten calibi dikkat olmuştur. Hem de çekini ödemeyenleri salıverdiğimiz şu günlerde.Dış denetime her şirketin tabi olması ekstra bir yük olacaktır. Bundan küçük şirketler rahatsız olacaktır.
Denetçilerin yetki ve sorumluluk dengelerinin sağlıklı olmaması da bir sorundur. Sermayedarların şirketlere borçlanamaması da bir sorundur.
Ayrıca genel olarak ticari alanda yeni yasa, vergi alanında eski yasaya tabi olmak önemli bir sorun olacaktır. Cezaların ağır ve özgürlüğü kısıtlayıcı olması da olumsuz boyutlardır.” Dedi.
Panelin moderatörü Salim ARSLANHAN açış konuşmasında ise Yeni Türk Ticaret Kanunu’nun ortaya çıkmasının en önemli nedeninin, mevcut kanunun yetersiz olması, AB müktesabatının getirdiği zorunluluklar ve globalleşen piyasaların rekabetçi konumuna ayak uydurmak gerekliliği olarak ifade etti.
Doç. Dr. Korkut ÖZKORKUT, Türkiye’nin büyüme trendinde birinci lige çıkma ihtimali üzerine senaryolar üretildiğini belirterek, 2050 yılında hala Teknoloji üretemeyen bir ülke olarak kurgulandığımıza dikkat çekerek, “Türkiye’de iş yapmaya kalkıştığınızda, iş yapma kapasitesi 183 ülke arasında 71. sıradadır. Türkiye vergi verme sırasında ise 79.’dur. Beş yıllık bir çalışmanın ürünü olan bu kanun 2000 yılından beri hazırlanmaya devam ediliyor. İş dünyasının altyapısını oluşturma, rekabetçi bir çizgiyi yakalama nüansıyla hazırlanan bu kanun işletmelerimiz için çok yeni unsurlar getiriyor” dedi.
Ticari işletmelerde sermaye şirketlerinde finansal raporlama esas alınarak gerçek bilgiye dayalı esasın getirildiğini kaydeden ÖZKORKUT, “Şu anda vergi odaklı bir raporlama yapılıyor. Bu süreçte durmaya yer yok, aksamadan devam etmeli. İşletme muhasebesinde ortak bir muhasebe dili oluşturuldu. Türkiye KOBİ’ler ülkesi, Avrupa Kriterleri uygulansa Türkiye’de büyük işletmemiz bile kalmıyor. Büyük işletmeciler, küçük işletmeciler açısından şeffaflaşmanın yanı sıra kaynak temini bakımından çok önemli kriterler getiriliyor. Bankalar işletmelere kredi verirken gerçek verileri finansal raporlamaları esas alacak. Diğer yandan en önemli unsur da bundan böyle bağımsız denetçiler şirketlerimizin kayıtlarını inceleyecek ve raporlayacak” diye konuştu. TOBB’un düzenlediği bir ankete göre 1000 Şirket içinde küçük ve orta ölçekli işletmelerin risk algılamasının olmadığını, Türkiye’de yüzde 86 oranında şirketlerin 5 yılı aşamayan bir yapıda olduğunu söyleyen ÖZKORKUT, “Yeni Ticaret Kanunu’nda muhasebe standartları açısından şirketlere getirilen internet zorunluluğu ise bir yıl ertelendi. Denetçilerin üzerinde de kamu otoritesi gözetimi olacak. Kanunun getirdiği en önemli unsurlardan birisi de şeffaflıktır. Her A.Ş’ye ve Ltd Şti’ye internet sitesi kurma zorunluluğu getiriliyor. İnternet sitesi kurmazsanız hapis cezası var. Peki internete neler konulacak? Elbette internet bilgilerine şirketin sırları dökülmeyecek. Bu kanun için yapılan en önemli eleştiri çok ceza olması. Caydırıcılık açısından bu cezaların da önemli olduğunu düşünüyorum” açıklamasını yaptı.
Doç. Dr. Volkan DEMİR ise Yeni Türk Ticaret Kanunu’nu eleştirenlerin haksızlık yaptığını dile getirerek, “Önce bir uygulayalım, kanun emeklesin, yürüsün ve yoluna devam etsin” dedi. Yeni kanunla denetimin sıkılaştırıldığını ve bağımsız denetim mekanizmasının getirildiğini vurgulayan Demir, “KOBİ’ler küçük set kullanacak, büyük şirketler ise tam set kullanacak. Finansal Durum Tablosu Bilanço, Finansal Performans Tablosu (Gelir Tablosu), Özkaynak Değişim Tablosu, Nakit Akış Tablosu. Şirketleri analiz ederken kullandığımız en önemli tablolar bunlar. Türkiye’de 100 yıllık sermaye şirketi bile yok. Türkiye’de 1. nesilden ikinci nesile şirketlerin geçiş oranı yüzde 40, 2. nesilden 3. nesile geçiş oranı ise yüzde 4. Bankalar bu dönemde kredi verecek müşteri bulamıyorlar. Artık şirketlerin gerçek görüntüsü ortaya çıkmalı ve kredilendirmeler doğru kriterlere göre yapılmalı” dedi.
Denetlenen şirketlerin bir sonraki nesile geçiş oranının artacağını vurgulayan DEMİR, “Halka açılırsanız kurumsallaşırsınız. Daha kolay kaynak üretirsiniz. Yeni kanunla getirilen kriterlerin en önemlileri. Kurumsal yönetim, şeffaflık, faaliyet raporu verme ve yayınlama zorunluluğu, muhasebede uzmanlık, vergi için değil bilgi için muhasebe standartları oldu” açıklamasını yaptı.